Την Κυριακή 25/02/24 συζητήσαμε στο βιβλιοπωλείο Free Thinking Zone για τη συντροφικότητα και τις συγκρούσεις, αλλά και την επανόρθωση των τραυμάτων μας μέσα από τη συντροφική σχέση. Σύμφωνα με την σύγχρονη ψυχανάλυση, ο τρόπος που σχετιζόμαστε με τους άλλους μας ακολουθεί από την βρεφική ζωή. Δηλαδή, επιλέγουμε άτομα με τα οποία μπορούμε να αισθανθούμε την οικειότητα των παιδικών χρόνων αλλά και με τα οποία έχουμε τους “ανοιχτούς λογαριασμούς”. Μερικά από τα ερωτήματα που μας απασχόλησαν ήταν, τι γίνεται όταν οι προσδοκίες μας καταρρέουν; Πώς μπορούμε να επανορθώσουμε ψυχικά τραύματα προερχόμενα από την παιδική ηλικία μέσα από τη σχέση; Πώς μπορούμε να υπάρχουμε μαζί με τον άλλο αλλά να απολαμβάνουμε και τη μοναχικότητα μας; Η δική μου σύντομη ομιλία αφορούσε το ζήτημα του άγχους και το πως αυτό λειτουργεί ως το αίτιο των περισσοτέρων συγκρούσεων μέσα στο ζευγάρι. Εν συντομία διερευνήσαμε την ακόλουθη προβληματική.
Δεδομένου ότι η συχνότητα και η ένταση των περιστατικών άγχους που βιώνουμε στην καθημερινότητα μας έχουν τα βαθύτερα αίτια τους σε ψυχοτραυματικά βιώματα της παιδικής και εφηβικής ηλικίας, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι τα άτομα με τα οποία σχετιζόμαστε πιο βαθιά είναι και τα άτομα τα οποία φοβόμαστε περισσότερο μήπως μας επανατραυματίσουν, γίνεται κατανοητό πως αναπτύσσουμε αμυντικούς μηχανισμούς απέναντι σε αυτά τα ριζικά άγχη. Αυτές οι άμυνες έχουν ως αποτέλεσμα να γίνει σταδιακά το άγχος μη συνειδητό, αφού ο ψυχισμός μας εκπαιδεύτηκε σταδιακά να το μετατρέπει σε κάτι άλλο, για παράδειγμα σε επιθετικότητα ή αντικοινωνική συμπεριφορά. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα όταν βιώνει ο ένας σύντροφος την συμπεριφορά του άλλου ως απειλή, να εξαπολύει επίθεση πριν καταλάβει τι ακριβώς ένιωσε ή σκέφτηκε μέσα του, είναι αυτό που λέμε πως η επιθετική συμπεριφορά όπως οι περισσότερες συμπεριφορές, ως αμυντικοί μηχανισμοί είναι αυτοματοποιημένες. Τελικά το ζευγάρι, αντί να απολαμβάνει τον έρωτα του αναλώνεται σε φαύλους κύκλους απειλής, άγχους και επιθετικότητας. Οι εναλλαγές μεταξύ αγάπης και μίσους γίνονται τότε τόσο συχνές που το τελικό αποτέλεσμα είναι ο επανατραυματισμός των συντρόφων.
Ευχαριστώ τις συναδέλφισσες ψυχολόγους,Ιωάννα Μαυρίδου και Λυγερή Ξουράφη για τη συνεργασία,το βιβλιοπωλείο Free Thinking Zone για τη φιλοξενία,καθώς και όσες/όσους παρευρέθηκαν στη δημιουργική συζήτηση που είχαμε για την αγάπη και το μίσος στη συντροφική σχέση από ψυχαναλυτική σκοπιά.
